De nederige dienaar en het algemeen nut

afbeelding van René van Stekelenborg René van Stekelenborg Aantal keren gelezen: 1,630 Maatschappij

Het moet in de zomer van 1988 geweest zijn dat ik erachter kwam dat 'de waarheid' niet bestaat. En dat een verhaal vanuit andere hoeken belicht kan worden. En dat gevolgen en consequenties heel ver en lang nadruppelen.

Tot die tijd werd je geacht als Nederlander Duitsers te haten, simpelweg omdat Duitsers onze nationale vervelende serieuze maar chagrijnige grote buurman waren die stelselmatig je plastic voetbal die je van je vader met gratis tankzegeltjes bij de lokale benzinepomp gekregen had, lek prikten, alleen maar omdat het ding in hun perfect aangeharkte achtertuintjes belandde.
Je was opgegroeid met het idee dat zij in de loop der tijd eerst ons eten, toen onze fietsen, daarna onze leuke buren en vervolgens al ons levensgeluk hadden afgenomen. Damals hätten sie gedacht dass sie Recht wären. Dat kapotgeprikte oranje stukje plastic moest dat idee nog maar eens bekrachtigen voor nieuwe generaties. Een verre vriend is tenslotte beter dan een goede buur. Bovendien, hoeveel goede vrienden kun je uittellen op één hand met slechts vijf vingers? Precies, dus mijn beste jongen, vertrouw nooit zomaar degenen die het dichtst bij je staan in het leven! Je kent de achtergrond van mensen niet en zult nooit kunnen achterhalen wat hun agenda en motivatie is. Knoop dat maar in je oren. Van achter en van voren.

Collectieve tekortkomingen
Het viel uiteindelijk reuze mee. De halve finale op 21 juni is in ons collectieve bewustzijn gebeiteld als onze nieuwe bevrijding. Voor het eerst sinds tijden hadden we kans gezien om Goliath met zijn grote bek een kopje kleiner te maken. In eigen huis nog wel. De waarheid is echter dat die zomerse dag het startsein heeft gegeven voor generaties Oosterburen in een spoedcursus persoonlijke nederigheid. Voor het eerst zagen zij open en bloot hoeveel serieuze frustraties en emoties er vrij kwamen na een onschuldig ‘spelletje’. “Poeh zeg! Wat is je werkelijke identiteit als je zo zwaar tilt aan een voetbaluitslag?”, zoiets moet iedere buur van ons gedacht hebben. En tegelijkertijd zag je hen verwonderd kijken: “Brood en spelen is blijkbaar nog belangrijker voor jullie dan destijds voor ons.”

Werkelijke motivaties
Sindsdien worstel ik telkens met de vraag wie waarom welk belang heeft om te doen wat hij/zij moet doen. Ik ga op zoek naar werkelijke motivaties en drijfveren en probeer te achterhalen in hoeverre persoonlijke doelen overeenkomen met nut, noodzaak en het algemeen belang voor ons allen.
In mijn analyse blijkt nogal eens dat ik geen algemeen nut of belang herken. Ik zie wel vaak stampvoetende en dreinende kinderen die willens en wetens hun zin willen doordrukken. Dan word je als stad opgezadeld met een millennium-monument waar een tronie van een burgemeester van weleer hoog boven alles uitstijgt in de vorm van een klok die 360 dagen per jaar stilstaat.
Of je wordt om de oren geslagen met een zogenaamd cadeautje voor de stad in de vorm van een volksuniversiteit nieuwe stijl waar je keramiekcursussen kunt volgen. Briljant hoe je een combinatie van maakindustrie en wetenschappelijk onderwijs hebt kunnen verkopen, samen met een geïmproviseerd winstoogmerk van bijna 20 miljoen aan de gemeente!

Belangen
Belangen zijn er in vele soorten en maten. In de publieke sector mag je ervan uitgaan dat je het algemene belang dient. En dus je persoonlijke ambities ondergeschikt maakt. Laat je je persoonlijke ambities prevaleren, dan verkoop je waanideeën, gebakken lucht én een kat in de zak. Omdat het kan? Jawel, gewoon omdat het kan, maar vooral omdat we geen enkele focus meer hebben op de kracht van nederigheid, dankbaarheid en loyaliteit van anderen. We schreeuwen maar wat graag van de daken dat we zo gewoon zijn en direct maar kunnen onze grote mond nauwelijks bedwingen. Hoe miniscuul een tegenwerkende kracht is, des te beter moet je jezelf afvragen of het algemeen belang er wel is en of dat belang deugt.

Gesponsorde profileringsdrang
Vraag je maar eens af waarom het zo lang duurt eer er een Bram Peper-plein komt, of een Fred Teeven-brug, een burgemeester Schmitz-laan of een Gullit-stadion? En ga eens na hoeveel leerstoelen er de afgelopen twee decennia voorgefinancierd worden ter meerdere eer en glorie van communicatiebureaus en het bedrijfsleven, het is pseudo-wetenschappelijk onderzoek met gesponsorde uitkomsten die onze staat heel veel kosten en niets dan afbreukrisico’s opleveren. Slechts in 2028 prijkt er een onverschillig bronzen beeldje in een parkje in Oost waaruit je mag opmaken dat we niets geleerd hebben van de windhandel en de tulpenmanie en dat we hoognodig behoefte blijven koesteren voor grote standbeelden voor de onbekende Duitse soldaat en de nederige dienaar van het algemeen nut omdat ze ons hebben geleerd hoe we onszelf voortdurend een spiegel moeten voorhouden.

Als scheepsbouwer en houthandelaarster Kenau echt het beste met ons zou hebben voorgehad en onze stad met haar, dan had Haarlem er heel anders uitgezien.

Comments (3)

afbeelding van Inemarie Dekker

Inemarie Dekker

August 19, 2016, 1:34 pm -
Comment: 
Nu ben ik wel benieuwd wat je zelf vindt, Réne: wat meot er in de Koepel komen en waarom (niet)?!
afbeelding van René van Stekelenborg

René van Stekel...

August 23, 2016, 9:22 am -
Comment: 
Wat ik vind is dat we in Haarlem heel graag 'larger than life' willen denken en maar al te graag vergelijkingen opzoeken die niet aansluiten op het belang voor de stad, op het historisch besef van Haarlem en op de sterke regiofuncties die steden in de buurt hebben. Dat denkpatroon zou ik weleens willen veranderen omdat uiteindelijk persoonlijk eigen gewin van een wethouder of raadslid met wat vriendjes uit de bouwsector en onroerend goed hier blijkbaar het enige is dat de gemeente-politieke agenda haalt. Een volksuniversiteit hebben we al, een ouderwetse Fröbelschool ook (echt waar!) en het is een waanidee om te denken dat we 400 jaar universiteitsgeschiedenis in Amsterdam en Leiden kunnen wegpoetsen met een zelfverklaard studiepodium. Haarlem is een mkb-stad en geen studentenstad. Het is een feit waarmee we moeten leren leven zoals het gegeven dat we ook geen residentiestad zijn, geen dierentuin hebben en geen Eredivisie-voetbalclub. En, als we zonodig studenten moeten binnenhalen omdat 't 15 miljoen euro per jaar zou opleveren (geen idee waarop deze cijfers gebaseerd zijn), doe dan iets met de verloren gegane muziekindustrie of grafische industrie in Haarlem. De kennis is er nog, al loopt die met een rollator op de Markt rond. De Koepel kan dé aangewezen plek zijn waar iedereen zijn zelfgeproduceerde waar kan etaleren en verkopen. Zoals de vissersvrouwen vroeger langs het Visserspad trokken in alle vroegte om in Haarlem centen te verdienen en en passant in contact kwamen met handelaren in linnen op de bleekvelden. De Koepel als Turfmarkt, Vismarkt, Groenmarkt, Hooimarkt, Houtmarkt, Botermarkt en Brouwersmarkt inéén kan heel goed uitpakken als je als gemeente maar niet laat inpakken door makelaars die per vierkante meter torenhoge standprijzen hanteren enkel om zichzelf te verrijken zoals nu op Strijp-S in Eindhoven gebeurt of al jaren het euvel is waar Covent Garden in Londen kapot aan gaat. In elke vergelijkbare stad in Noord- en Zuid-Europa is er aandacht voor markthandelaren op één plek. Zij noemen dat niet opeens de maakindustrie of smaakindustrie, het zijn gewoon markthandelaren. En de gemeente is er om de leefbaarheid en de betaalbaarheid te controleren en te handhaven en om harde retailcowboys van Louis Vuitton buiten de deur te houden. Die hebben geld zat en bovendien moet Haarlem geen tweede PC Hooftstraat worden met een snobistisch hol publiek van dwaze Estelle Gullits die hun SUV niet kunnen inparkeren. Wij moeten leren de menselijke maat te hanteren in het kader van nut en algemeen belang en dus zonder persoonlijk gewin en profileringsdrang.
afbeelding van Inemarie Dekker

Inemarie Dekker

August 23, 2016, 7:02 pm -
Comment: 
Ik zie nog een verhaal, René!

Leave a comment.

Ga naar facebook.com/koepelkracht
en laat weten wat je vindt van de bestemming voor de Koepel in Haarlem! Wat klopt, wat is gefundeerd? Hoe gaat de gemeente volgens jou om met de plannen? Waaraan hebben we behoefte? Wat ligt in de lijn der verwachting? Wat is concreet, realistisch en haalbaar? Je zegt het maar! We horen het graag van je!
afbeelding van René van Stekelenborg
René van Stekelenborg
Ik ben een Haarlemse aandachttrekker. Niet voor mezelf, maar voor anderen. En dat doe ik via mijn 'aandachtsfabriek' voor ondernemingen, instellingen, organisaties, freelancers, kunstenaars, architecten, vormgevers en koekenbakkers die een verhaal te vertellen hebben of wat willen verkopen. Liefst via de media vragen ze om aandacht voor hun product of dienst. Als Neerlandicus met een (bedrijfs-)journalistieke achtergrond denk ik te weten hoe ik met verhalen in een passende tone-of-voice de nieuwsgierigheid kan opwekken en de aandacht kan vasthouden.

Ontvang iedere week een gratis verhaal!

Laat je inspireren door de beste schrijvers en ontvang de nieuwste verhalen per mail!
Geef je op en je krijgt wekelijks een gratis verhaal opgestuurd.

 

Ja, dat wil ik wel   Of bestel het magazine

Het podium voor jouw verhaal

De Verhalenmakers is een sociale onderneming met als belangrijkste doel: bijdragen aan verbinding.

Wij bieden een podium voor verhalen, schrijvers en professionals omdat we geloven in de kracht van storytelling.

Ben je een schrijver of wil je graag schrijven?
Meld je aan!

Twitter

RT @JetPeep: Wat moet een stadse puber nu op het Franse platteland. Saai? Integendeel. Lees zijn avontuur https://t.co/JjsrpPC1w5 https://t…
De Verhalenmakers (4 years ago)
Tnx @CarienTouwen voor de publicatie over de #verhalenwedstrijd op https://t.co/UX4u38lwNw. Kom maar door met die mooie verhalen!
De Verhalenmakers (5 years ago)
Tnx @HaarlemseZaken voor de publicatie over de #verhalenwedstrijd. Kom maar door met die mooie verhalen! https://t.co/12HeDI8DRf
De Verhalenmakers (5 years ago)
Yes! https://t.co/ytcegbvBAv
De Verhalenmakers (5 years ago)
Mooi begin van een nieuw #verhaal https://t.co/6aPxB6LDjH
De Verhalenmakers (5 years ago)

@social #media

Contact

De Verhalenmakers

info [at] verhalenmakers.com
of ga naar de contactpagina